Yeni Airbnb Yasası

Yeni Airbnb Yasası, Türkiye’de kısa süreli ev kiralamalarını düzenleyen bir yasadır. Bu yasayla birlikte, ev sahiplerinin evlerini kısa süreli kiraya vermek için belirli şartları yerine getirmesi ve izin belgesi alması zorunlu hale gelmiştir. Bu yeni düzenlemelerin amacı, turizm sektörünü düzenlemek ve kayıt dışı ekonomiye karşı önlemler almaktır.

Yeni Airbnb Yasasına uyum ve başvuru sürecini anlatan yazıyı okumak için tıklayın: Yeni Airbnb Yasası: Başvuru Süreci

Yeni Airbnb Yasasına Uyum Süreci

Yeni Airbnb Yasası ile birlikte Türkiye’de kısa süreli ev kiralamalarına (Airbnb üzerinden kiralamalara) İzin Belgesi zorunluluğu getirilmiştir. Bununla birlikte Türkiye’deki vergi sisteminde de bu konu özelinde bazı değişikliklere gidilmiştir.

İzin Belgesi Nedir?

Yeni Airbnb yasasında Turizm amaçlı kiralama tanımı yapılmış, artık Airbnb üzerinden kiralanan evlerin hukuki niteliği belirlenmiştir. Buna göre tek seferde 100 günden az süreli kiralanan konutlar turizm amaçlı kiralama konutları olarak kabul edilmiştir. Bu konutlarda kısa süreli kiralama yapılabilmesi ise, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından verilecek olan Turizm amaçlı kiralama izin belgesi alma şartına bağlanmıştır.

Airbnb üzerinden yapılan tüm kiralamalar da bu kapsama girmektedir. Yani getirilecek yeni düzenleme ile Turizm konutu belgesi olmayan evler Airbnb üzerinden kiralanamaz.

Airbnb İzin Belgesi Nasıl Alınır? İzin Belgesini Kim Verir?

Tam adıyla Turizm amaçlı kiralama İzin Belgesi için ev sahiplerinin belirli şartları yerine getirmesi gerekmektedir. Başvuru yapacak ev sahiplerinin aşağıdaki gereklilikleri sağlaması gerekmektedir:

1. Bina içindeki tüm mülk sahiplerinin muvafakatinin olması,
2. Eğer kiralanacak konut site içerisinde ise kiralanacak dairenin bulunduğu binadaki maliklerin onayının alınması,
3. Eğer kiralanacak konut müstakil ise komşu evlerin onayı aranmaz,
4. Kiraya veren adına kayıtlı bağımsız bölümlerin binadaki toplam bağımsız bölümlerin %25’inden fazla olmaması,
5. 5’den fazla daire olması durumunda İşyeri açma ve çalışma ruhsatının alınması,
6. Bakanlıkça belirlenen İzin belgesi ve plaket ücretleri ödenmesi,
7. Ev sahiplerinin vergi mükellefi olması ve vergi ödemelerini düzenli bir şekilde yapması.

Eğer ki binada üçten fazla bağımsız bölüm varsa bu binada en fazla %25 için aynı kiraya veren adına izin belgesi düzenlenir. Örneğin 12 daireli bir binada, bir kişi adına en fazla 3 bağımsız bölüm için izin belgesi düzenlenebilir. Yüzdelik sınırlamanın yanında sayısal olarak sınırlama getirilmiştir. Buna göre binanın bağımsız bölüm sayısı ne olursa olsun, 5 bağımsız bölümden daha fazlası için izin belgesi talep edilmesi durumunda işyeri açma ve çalışma ruhsatının olması zorunlu hale getirilmiştir.

Kanun koyucu yüzlerce bağımsız bölümden oluşan konut projelerinde dahi 5’den fazla bağımsız bölüm için başvuruda bulunulması halinde, bu bağımsız bölümlerin tamamının aynı binada olması halinde dahi konut sitesinde bulunan tüm maliklerin onayının alınmasını zorunlu kılmıştır.

Turizm Konut Belgesini Kültür ve Turizm Bakanlığı verir. Ancak kanunda bu yetkinin valilikler vasıtasıyla kullanılabileceğini belirtiliyor. Bu yüzden ilerleyen dönemlerde valiliklerin de bu belgeyi vermesi ihtimal dahilindedir. Başvuru esnasında kat maliklerinin onayının ibrazı zorunludur. Kiralanacak konutun site içerisinde olması halinde ise alınan kararın bir örneğinin site yönetimine iletilir.

İzin Belgesi Plaketi

Yeni Airbnb yasasında getirilen İzin Belgesi ile birlikte konutlara plaket de verilecek. Bu plaket konutun girişine, konukların ve denetçilerin rahatça görebileceği bir yere asılacak. Örneğin evin hemen girişindeki duvara ya da kapının üzerine asılması zorunlu tutulmuş durumda.

Plaketin asılmaması halinde ilk seferde 100.000 Türk lirası, sonraki 15 gün içerisinde plaketin hala asılmaması halinde ise ikinci seferde 500.000 Türk lirası idari para cezası uygulanacak.

Bu plaketin nitelikleri ve ücreti de bakanlık tarafından belirlenecek.

Ceza Halleri ve Miktarlar

Yeni airbnb yasasına göre izin belgesi olmadan kiralanan her konut için 100.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır. İlk ceza ile birlikte izin belgesini alınması için 15 gün süre verilir. Verilen 15 günlük süre içerisinde izin belgesi alınmadan kiralama faaliyetlerine devam edilmesi halinde 500.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve yeniden 15 gün süre verilir. Bu 15 günlük sürenin sonunda da izin belgesi alınmaması halinde ceza miktarı 1.000.000 Türk lirasına çıkmaktadır.

Kiralamaya aracılık eden kişiler hakkında da 100.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır. Elektronik ticaretine ve tanıtımına imkân sağlayan ve Bakanlık tarafından yapılan uyarıya rağmen yirmi dört saat içinde içeriği çıkarmayan aracı hizmet sağlayıcıları da aynı miktarda cezaya çarptırılır.

İzin belgesi olan bir konutu kiralayan kiracının, kendi nam ve hesabına yeniden kiralaması (alt kira ilişkisi kurması) halinde de her bir kiralama için 100.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır.

Bakanlığa eksik veya geç bilgi ve belge gönderilmesi, kiraya verenin değişmesi halinde tapu tescilinden itibaren 30 gün içerisinde bildirilmemesi halinde de 50.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır.

Kiralanan yerin konumu veya nitelikleri gibi özellikleri hakkında yanıltıcı reklam ve tanıtım halinde de 100.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır.

Kiralanan konutun kiracıya teslim edilmemesi halinde 100.000 Türk lirası, bu cezadan itibaren 15 günlük süre içerisinde kiracının ödediği ücretin iade edilmemesi halinde 200.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır.

Konutlarda yapılacak denetimlerde gerekli nitelikleri taşımadığı tespit edilen konutlar hakkında 100.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır ve 15 günlük süre verilir.

İzin Belgesinin İptali

İzin belgesi aşağıdaki hallerin varlığı halinde iptal edilir.

1. Belge sahibinin belgenin iptalini talep etmesi veya kiralama faaliyetine son verildiğinin tespit edilmesi halinde,
2. Taşınmazın devredilmesi halinde yeni malik tarafından gerekli başvuruların yapılmaması halinde,
3. Konutun kamu düzeni ve genel ahlaka aykırı olarak kullanıldığının tespiti halinde,
4. Denetimlerde gereken nitelikleri taşımadığı tespit edilen ve gerekli şartların tekrar sağlanmaması halinde,

izin belgeleri iptal edilir.

İzin belgesi sahibinin ölümü halinde mirasçılarının başvuruda bulunmaması halinde izin belgesi iptal edilir. Mirasçılar ölüm tarihinden itibaren 3 ay içerisinde başvuru yapmalıdır. Eğer izin belgesi tüzel kişilik adına kayıtlı ise tüzel kişiliğin sona ermesi halinde de izin belgesi geçersiz hale gelir.

Anılan tüm iptal hallerinde kiracıların hakları yapılan sözleşme süresinin sonuna kadar devam eder.

Yeni Airbnb Yasası: Vergilendirme Boyutu

Yeni Airbnb yasasında vergi konusu yeniden ele alınmamıştır. Geleneksel kira usulüne göre kira geliri elde edenler ile Airbnb üzerinden kısa dönem kiralama yapanlar arasında hiçbir ayrım yapılmamıştır. Eğer Airbnb ile kira geliriniz varsa Gelir İdaresi Başkanlığının hazırladığı “Kira Geliri Elde Eden Mükellefler İçin Vergi Rehberi” rehberini incelemeniz de fayda var. Rehbere bu adresten ulaşabilirsiniz.

Kaynak Gösterme ve Bildirim Yükümlülüğü

Airbnb üzerinden elde edilen gelire ilişkin olarak yapılan ödemelerin belgelenmesi önemlidir. Özellikle, Airbnb tarafından yapılan ödeme bildirimleri veya banka hareketleri gibi belgeler, vergi beyannamesi hazırlanırken kaynak gösterme amacıyla kullanılabilir. Airbnb geliri elde eden kişilerin, yasal yükümlülüklerini yerine getirmesi ve gelirlerini doğru şekilde beyan etmeleri önemlidir. Aksi takdirde, Maliye Bakanlığı tarafından denetim yapılarak cezalar uygulanacaktır. (Kaynak: Maliye Bakanlığı)

Bununla birlikte kiraya veren izin belgesi sahipleri, konuklar özelinde kimlik bildirme ve 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu kapsamında bildirim yükümlülüğü altındadır.

Yeni Airbnb Yasası Ne Zaman Yürürlüğe Giriyor?

Yeni Airbnb yasası 01.01.2024 tarihinde yürürlüğe girecek. Yasa 25.10.2023 tarihinde kabul edildi, bu yazının yazıldığı tarihte yasa henüz resmi gazetede yayımlanmadı. Hali hazırda kiralama faaliyetinde bulunanlar bu kanunun yürürlüğe girdiği tarih olan 01.01.2024 tarihinden itibaren 1 ay içerisinde izin belgesi almak üzere bakanlığa başvurmak zorundadır. İzin belgesi düzenleme işlemleri başvuru tarihinden itibaren 3 ay içerisinde sonuçlandırılacaktır.

Son not: Kanunun yürürlüğe girmesinden itibaren verilen 1 aylık sürenin son gününde, yani 31.01.2024 tarihinde başvuruda bulunan ve 3 ay içerisinde henüz başvurusu sonuçlanmamış kişiler bu süre içerisinde izin belgesi olmadan da kiralama faaliyetinde bulunabilir. Başvuruları kabul edilmese dahi bu karardan önce yapılan kira sözleşmeleri de geçerli olacaktır.

Sonuç

Sonuç olarak, yeni Airbnb Yasası Türkiye’de kısa süreli ev kiralamalarını düzenlemekte ve izin belgesini zorunlu kılmaktadır. Ev sahiplerinin bu belgeyi alması ve Airbnb vergilerini ödemesi gerekmektedir. Kayıt dışı kullanımın önlenmesi ve Airbnb geliri üzerinden vergi ödenmesi için doğru denetim ve düzenlemelere ihtiyaç duyulmaktadır. Yönetmeliklerin adaletli bir şekilde uygulanması, hem ev sahiplerinin haklarını korumak hem de devletin vergi gelirlerini artırmak açısından önemlidir.

Kanunun tam metni için tıklayınız: KONUTLARIN TURİZM AMAÇLI KİRALANMASINA VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN